Kuzörenin Eski Fotoğrafı | 07.01.2012 | |
 TRAŞ(AŞAĞIKÖYLÜ) KİMDİR?
Bugün Yunak İlçesine bağlı olan Turgut Kasabasının adını aldığı ve tarih sahnesine Karamanoğulları ile birlikte çıkan ve onlarla birlikte tarih sahnesinden silinen Turğutoğulları Kimlerdir?Anadoluya nereden gelmişler,hangi soya veya kabileye aittirler?Bugün Akşehir İlçemizde de yoğun olarak yaşayan ve kendilerine halk lisanı ile TIRAŞ; lakabı takılıp AŞAĞI KÖYLÜ denen bu insanlardan acaba kaçtanesi geçmişini biliyor? Bütün bu soruları aydınlatmak ve yeni nesillere geçmişini hatırlatmak,soyları hakkında bilgi sahibi yapmak için bu araştırmayı gerçekleştirdim.Elde edilen bilgiler tarih kaynaklarından alınmış,derlenip toplanmıştır.Ancak her bilgiye tam olarak ulaşılabilinmiş midir,elbette hayır.Çünkü derli toplu Türk Tarihi olmadığından,en ince ayrıntılarına kadar bir tarih yazılmadığından birçok sorunun cevabına ulaşılamamaktadır. Araştırma yazımızda hatamız ve eksiklerimiz olabilir,eksiklerimizi siz okuyucularımızın tamamlamasını,bu konuda elinizde bulunan belge ve bilgileri de bizlere ulaştırarak hatalarımızın düzeltilmesini sizlerden bekliyorum. Turğutoğulları tarih sayfalarında tek başına ele alınıp işlenmemiştir.Yaptığım araştırmalar neticesinde Turgut Bey adına Karamanoğulları tarihinde rastlanılmış ve onlarla birlikte hareket eden bir aşiret reisi olarak görünmektedir.Anadolu'ya nereden geldiler? sorusuna net bir cevap bulunamazken tüm tarihçilerin ortak görüşü şu şekilde izah edilmektedir: Üst yurttan ayrılan Türkler Horasan,Altay,Urallar,Azarbeycan,Şirvan gibi bölgelere M.S.920 yıllarında yerleştiler.İslâmiyeti kabul eden bu Türk kabileleri Batıdan gelen Mogol istilasından ve tehlikesinden kaçarak Selçuklu Komutanı Tuğrul Bey komutasında Anadolu'ya geçtiler.Konya da Anadolu Selçuklu Devletini kurdular.Şirvan bölgesinde bulunan Oguz Han'ın üç oğlundan biri olan Yıldız Han'ın oğlu Avşar Beyin emrinde bulunan Kınıklar,Salurlar kabileleri ,Harzem,Maveraünnehir.Horasan bölgelerinde bulunmuşlar,islam aleminde kurulan Samanoğulları,Gazneliler,Karahanlılar devletlerine hizmet etmişlerdir.1015 tarihinden sonra Anadolunun fethine girişmişlerdir.Avşar Bey'in emrinde olan bu aşirete tarihçiler Avşarlar diye isim vermişlerdir.1227 tarihinde Türkmen Kabilesi olarak adlandırılan ve Anadolu Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat tarafından çok kalabalık olarak gelen Avşarlar ki bunlar Karamanlılar,Salurlar,Uygurlar,Tarsuslar,Ak ve Karakoyunlular,Sarıkeçililer,Gülnar Türkmenleri vardı.Bu Türkmen kabileleri Selçuklu Sultanı tarafından bir kısmı Kilikya bölgesi ne yerleştirilmiş Ermenek Anamerkezleri olmuştur.Diger bir kısım Türkmenler iseTurgut Bey Komutasında Ilgın-Kadınhanı,güneye doğru Bozkır ve Aladağlar mıntıkasına yerleştirilmişlerdir.Buradan da anlaşılan Turgutoğulları ,Karamanoğulları ile birlikte geldikleri ve aynı kabileye mensub oldukları anlaşılıyor. Karamanoğlu Devletinin kurulmasında ,yaşatılmasında Turgutoğullarının katkısı oldukça fazladır.Turgutoğullarının Anadoludaki ilk emirleri Turgut Beyin mezarının (türbesinin)Beyşehir civarında Melengört Dağında olduğu söylenmiş ve yazılmış ise de son yıllarda yapılan araştırmalar neticesinde türbenin Melengört dağında değil, Ilgın'a bağlı Mahmuthisar Köyünde olduğu tesbit edilmiştir.Turgut Bey kısa zamanda Ilgın ve kadınhan'dan Beyşehir-Bozkır-Aladağ mıntıkasına yayılmış ve buralara yerleşmiş olan kabilelerini gezer ve teftiş ederdi.Böyle bir teftiş esnasında Turgut Bey'in rahatsızlanarak Ilgın'da ölmüş olduğu ve Mahmuthisar Köyüne defnedildiği tarihçiler tarafından izah edilmektedir. Turgut Bey;Karamanoğlu Mehmet Bey ve Mevlâna Rûmi ile aynı yaşta oldugu sık sık Mevlâna ile mektuplaştıkları,aynı zamanda Seydişehir'de bulunan Seyyid Harun Veli'yide sağlığında ziyaret ettiği nakledilmektedir.Karamanoğlu, özkardeşi ile küs olanTurgut Bey ve Aladağlar'da bulunan Bayburtlu kabilesinin beyi Bayburtla aralarını bularak Melengört dağında barıştırdığı beyan edilir.Turgutoğullarının mezar türbeleri Konya da da mevcuttur.Konyadaki türbeleri Sadreddin Konevi türbesinin batısında,bugünkü askeri hastanenin ve bahçesinin yeri Turgutoğullarının mezar türbelerinin yeri idi.Yıkılmıştır.Mezar taşları Konya Müzesindedir. Konyada bulunan Turgutoğlu Türbe Kitabesinde: Bu türbenin yeniden inşa edilmesini Turgutoğlu,Emirşah oğlu Pir Hüseyin Bey,Sultanların yücesi,Arap ve Acem Sultanlarının Efendisi Karamanoğlu Sultan Mehmet Bey(1398-1423)oğlu Sultan İbrahim(1423-1464)gününde H.835 M.1431-1432 yılında emretti ve yaptırdı denilmektedir. Demek ki türbeyi Turgutoğlu Pir Hüseyin Bey II.İbrahim Zamanında 1432 de yaptırmıştır.Türbede,Pir Hüseyin,Ahmet,Ömer Beyler,Nefise,Bağdat,Sultan Hondi Hatunlar meftun olup Türbe mezarlığında yine aynı aileden Şeyh Hasan (1391),Hondi Hatun 1401,Fatma Hatun 1408,Halil Bey oğlu Abdurrahman Bey 1417 de meftun idiler.Pir Hüseyin Beyin oğlu Pir Hasan Bey Karamanoğlu Sultanı Alâaddin Ali' nin damadı idi.Pir Hasan Bey kayınpederi A.Ali'ye büyük hizmetler ifa etmiştir.II.İbrahim'in damadı olan Turgutoğlu Hasan Bey de,kayınpederine büyük hizmetler etmişti.Osmanlı Ülkesine yapılan akınları bu Hasan Bey planlamış ve yapmıştır. Adı geçen Pir Hüseyin Beyin sanduka kitabesinde Karamanoğulları nezdindeki makamı: Naib-el Hazret-î Ülya ve Sadrazam ve Melik-ûl ümera olarak ifade edilmektedir.Yani;Naib-el Hazreti-i Ülya:Sultanın vekili,sadrazamı ve meliklerinin(emirlerinin)baş komutanı şeklinde geçmektedir.Buradan şu anlaşılıyor;Turgutoğulları,Karamanoğulları devletinin siyasi ve idari bakımından sultanın mutlak vekili oldukları gibi,askeri bakımdan da sultandan başka başkomutanı idiler.Divan-ı Has'a sultan olmadığı zaman başkanlık ederlerdi.Sultan namına karar alırlardı.Sultan olduğu zaman Divan-ı Has'ın üyesi olarak karara iştirak ederlerdi. Turgutoğulları Divan-ı Avam'ın daimi başkanı idiler.Başkan olarak Divan-ı Avam da kararlar alırlar ve tatbik ederlerdi.Divan-ı Avam'ın ilk dört üyesi dört tümenin komutanı idiler.Demekki Turgutoğulları bu dört tümenin ,yani 40 bin kişilik Karaman ordusununda başkomutanı oluyorlardı.Bu itibarla Turgutoğulları Karamanoğulları ile vardır,Karamanoğulları ile tarihten silinmişlerdir.Karamanoğulları ve Turgutoğulları tarihi iç içedir.Şikari ve Osmanlı tarihçileri iki ailenin tarihini birlikte zikrederler. Turgutoğullarının ikinci türbe-mezarları Ilgına nağlı Mahmut Hisar Köyünde olup burada da başta Turgut Bey,Selçuk Selime,Emine Hatunlar ile Memiş Bey meftundurlar.Turgutoğulları,Karamanoğullarına hem siyasi ve askeri bakımından,hem de devletin üst makamlarında vazife almış olduklarından ve hem de sihri bağlarla bağlı olduklarından birlikte mücadele etmişlerdir. Karamanoğulları ile Osmanlının ilk Konya savaşında Karamanoğulları üzerine devşirme Sırp,Bulgar Hıristiyan ordularla gelen Sultan I.Murad'a Savaşın en kızıştığı bir anda ordusunun sol kanat komutanı olan Turgutoğlu Ali Bey saldırarak I.Murad'ın üç yerinden yaralanmasına neden olmuştur.Ve savaş alanında I.Murad'ın yüzüne karşı seslenerek: Hey Murad Bey...Layıkımdır ki Müslüman olmayan Kâfire müdare eder kâfir askerleri ile müslüman ülkesine gelirsiz doğrumudur ?diye bağırmış ve onu kınamıştır.Şîkâri'nin üniversite kütüphanesindeki yazma nüshasının mukaddemesinde ise,Karamanoğulları'nın en sadık Beylerinden,Turgutoğlu Ali Bey I.Murad'a: - Senin babanı Germiyanoğlu'nun elinden kurtaran,babana tabl ve âlem veren Karamanaoğlu değil mi? demiş,Osmanlılara istiklâl alameti olan tabl ve âlemi verenin,Selçukîler veya asi Sülemiş değil,Karamanoğullarının verdiğini ima etmiştir. Karamanoğlu Kasım Beyin ölümünden sonra Karamanîlerin sadık Beyleri toplanarak Kasım Bey'in kızından torunu olan Turgutoğlu Mahmut Bey'i iç il Sultanı seçtiler.Saltanat mührünü Mahmut Beye verdiler.Mahmut Beyin sultanlığı II.Bayezit tarafından da tasvip ve tasdik edildi.Ancak Mahmut Bey Memlûklulara inanarak Osmanlılara savaş açtı.Osmanlı Ordusunun başında bulunan Sadrazam Davut Paşa komutasında ki ordu ile Aladağ dibinde yaptığı savaşta yenildi.1487 tarihinde ailesi ve çocukları ile Haleb'e gitti. Karamanogulları ile birlikte Anadolu'ya giren aşiretlere tarihçiler Türkmen demişlerdir.Bu söylem halen o aşiretlerin yaşadığı halka bugün dahi söylenmektedir.Türkmen Kelimesini Tarihçi Hammer1/56 Salurlar,Seyhun ve Ceyhun havalisinde otururlarken Peygamberin vefatından 350 yıl sonra islamiyeti kabul ettiler.Reisleri Müslüman olan kabilesini Putperest Oğuzlardan ayırmak için Türkmen ismini verdi diyor.Türkman,Türkmen kelimesinin; Türk ile iman kelimelerinin birleşmesinden meydana getirildiği tarihçiler tarafından neşredilip yazılmaktadır.Doğru olması da gerekir.Türkmen kelimesine islamiyetten önce hiç rastlanılmamış,fakat islamiyetten sonra birçok yazar ve edebiyatçı bu kelimeyi kullanmışlardır. Özet olarak ve bütün tarihçilerin üzerinde hem fikir oldukları konu:Anadolunun Türkleşmesinde,Türk dilinin kaybolmamasında,Türk örf ve ananelerin yaşatılmasında,vatan sevgisinin,özgürlük ateşinin ve onun simgesi olan bayrağın kuşaktan kuşağa sevdirilmesinde,toplumun kendi milletine sahip çıkmasında ki milliyetçilik duygusunun yerleşmesinde Karamanoğulları ile onu oluşturan beylerin payı çok büyüktür Yukarıda ki sayılan özellikler Osmanoğullarında bu duygu ve düşünceler özellikle Vatan sevgisi(aldıkları toprakları Türkleştirme ve vatan yapma politikası)nin olmaması ,kendi öz kültürünü,ananesini,töresini ve bir milleti millet yapan öz dili Tükçe'yi geri plana itmesi imparatorluğunun ve kendisinin sonunu hazırlamıştır.Osmanlı da ki askeri düzen Karamanoğullarında olsa idi bugün Türk daha güçlü ve Dünyada Türk dili seçkin diller arasında olabilirdi görüşü benimsenmiştir.Dil konusunda M.Kemal Atatürk ;Ülkesini yüksek,bağımsızlığını,korumasını bilen Türk ulusu Dilini de yabancı Diller boyunduruğundan kurtarmalıdır diyor. Turgutoğulları tarihi ile ilgili derlemeye çalıştığımız bilgiler bunlardan ibaret olup hatalarımız,yanlı görüşlerimiz varsa affınıza sığınıyor tarihinizi ögrenmeye ve araştırmaya hepinizi davet ediyorum.Kütüphaneler sizleri bekliyor. Saygılarımla.SON |
Üye Listesi
Hüseyin YAĞAR ameliyat oldu.
